لیپیدها یکی از مهم‌ترین بخش‌های تأمین انرژی جیره هستند!

لیپیدها یکی از مهم‌ترین بخش‌های تأمین انرژی جیره هستند!

لیپیدها دسته‌ای از مواد مغذی هستند که در آب نامحلول بوده ولی در حلال‌های آلی مانند کلروفرم بنزن اتر و.... محلول می‌باشند. مانند کربوهیدرات‌ها از کربن هیدروژن و اکسیژن ساخته شده‌اند.

لیپیدها انواع مختلفی دارند چربی (Fat)، روغن (Oil)، واکس، استرول‌ها، فسفولیپیدها، اسفینگولیپیدها، و....... از نظر کمی چربی و روغن در بدن حیوانات و در غذای آن‌ها عمده‌ترین قسمت بوده و از دیدگاه تغذیه حائز اهمیت می‌باشند.

تفاوت چربی و روغن در نقطه ذوب آن‌ها در درجه حرارت اتاق (25 درجه سانتی‌گراد) می‌باشد. به‌طوری که در این دما چربی‌ها جامد و روغن‌ها مایع می‌باشند. چربی‌ها در غذای دام به‌عنوان منبع متراکم تأمین و در بدن آن‌ها به‌عنوان منبع ذخیره انرژی ایفا نقش می‌کنند. همچنین در بدن جانوران نقش‌های مختلف و بسیار مهم ساختمانی، عملکردی و تنظیمی بر عهده دارند. از نظر ساختمانی ترکیب گلیسرول و اسید‌های چرب می‌باشند و اغلب به‌صورت تری اسیل گلیسرول یا تری گلیسرید می‌باشند. اسید‌های چرب دارای گروه کربوکسیل (COOH) و زنجیره کربنی می‌باشند. بر اساس تعداد کربن‌های موجود در زنجیره کربنی نام‌گذاری می‌شوند. همچنین وجود و تعداد و محل قرار گرفتن پیوندهای دوگانه در زنجیره کربنی عوامل مهم دیگری در نام‌گذاری و خواص تغذیه‌ای و بیولوژیکی چربی‌ها می‌باشند. اسید‌های چرب دارای پیوند دوگانه را اسید‌های چرب غیراشباع می‌نامند. طول زنجیره کربنی، تعداد پیوندهای دوگانه (میزان غیراشباع بودن) و شکل فضایی پیوند دوگانه (cis or trans) تعیین‌کننده نقطه ذوب چربی‌ها می‌باشند. هر چه طول زنجیره کربنی بلندتر و تعداد پیوندهای دوگانه کمتر باشند نقطه ذوب چربی‌ها بالا‌تر بوده و در دمای اتاق جامد می‌باشند و هرچه طول زنجیره کربنی کوتاه‌تر و تعداد پیوندهای دوگانه بیشتر باشند نقطه ذوب چربی‌ها پایین‌تر بوده و در دمای اتاق مایع می‌باشند. یکی دیگر از عوامل مهم در خواص چربی‌ها محل قرار گرفتن اولین پیوند دوگانه از سمت گروه متیل در زنجیره کربنی آن‌ها می‌باشد. بر این اساس چربی‌های امگا 3 و امگا 6 و امگا 9 نام‌گذاری می‌شوند. امگا 3 در تغذیه انسان اهمیت ویژه‌ای دارد و منابع اصلی آن روغن ماهی، روغن کبد ماهی و روغن بذر کتان می‌باشند. چربی‌های گیاهی عمدتا از نوع امگا6 می‌باشند.

نسبت امگا 3 به امگا 6 در جیره غذایی گونه‌های مختلف جانوری حائز اهمیت می‌باشد و مورد توجه متخصصین تغذیه قرار می‌گیرد. اسید‌های چرب ضروری به اسید‌های چربی گفته می‌شود که در بدن جانوران ساخته نمی‌شوند و یا به اندازه کافی ساخته نمی‌شوند و باید در غذای آن‌ها وجود داشته باشند. اسید‌های چرب لینولئیک، لینولنیک و آراشیدونیک اسید‌های چرب ضروری می‌باشند. تأمین و تنظیم آن‌ها در آبزیان و گربه از اهمیت خاصی برخوردار هست. در دام‌های اهلی معمولا با کمبود این‌ها مواجه نمی‌شویم.

کلیک کنید

آویژههمه مقالات ↗

دیدگاه شما

در نسخهٔ محلی، اطلاعات روی همین سیستم ذخیره می‌شود و برای شرکت ارسال نمی‌شود.