خوراندن آغوز به گوساله‌ها

خوراندن مقدار کافی آغوز با کیفیت بالا به گوساله‌ها بلافاصله پس از تولد یکی از مهم‌ترین برنامه‌های مدیریتی در تغذیه گوساله به شمار می‌آید. آغوز، شیری است که در اولین دوشش بلافاصله پس از زایش، از غدد شیری پستان گاو ترشح می‌شود و حاوی ایمیونوگلوبولین‌هایی است که از معدهٔ گوساله جذب شده و باعث مقاومت گوساله‌های تازه متولد شده در برابر عوامل بیماری‌زا می‌گردد.

گوساله‌ها به دلیل اینکه از طریق جفت در دوران جنینی ایمیونوگلوبولین‌ها را از خون مادر دریافت نمی‌کنند، فاقد ایمنی غیرفعال هستند. ایمنی ایجاد شده توسط کلستروم، که از مادر به گوساله انتقال می‌یابد، ایمنی غیرفعال (passive immunity) است.

تحقیقات نشان داده‌اند گوساله‌هایی که ایمنی غیرفعال کافی از طریق خوردن آغوز به دست آورده‌اند، رشد بهتر، مرگ‌ومیر کمتر، هزینه‌های جانبی درمانی کمتری نسبت به گوساله‌های با ایمنی غیرفعال ناقص دارند. ۳ نوع ایمیونوگلوبولین (Ig) در آغوز وجود دارد:

۱. ایمیونوگلوبولین G یا Ig G که ۷۰-۸۰٪ گلوبولین‌های آغوز را تشکیل می‌دهد. Ig G به شناسایی و از بین بردن پاتوژن‌های مهاجم کمک می‌کند.

۲. ایمیونوگلوبولین M یا Ig M که 10-15٪ ایمیونوگلوبولین‌های آغوز هستند که به‌عنوان اولین سد دفاعی بدن در برابر عوامل عفونی می‌باشند.

۳. ایمیونوگلوبولین A یا Ig A که حدود ۱۵٪ باقی‌مانده از ترکیبات آغوز را تشکیل می‌دهد. Ig A وظیفهٔ محافظت از سطوح موکوزی مثل روده را در مقابل تهاجم باکتری‌های پاتوژن بر عهده دارد. آغوز همچنین حاوی ویتامین‌ها، مواد معدنی، کربوهیدرات، چربی و پروتئین‌های مورد نیاز متابولیسم، رشد، و تحریک مضاعف سیستم ایمنی گوساله می‌باشد. هورمون‌های انسولین و فاکتور رشد (IGF-1) موجود در آغوز نیز به متابولیسم کمک می‌کند.

ترکیب شیر تولیدی گاو، ۷۲_۲۴ ساعت پس از زایش، با ترکیبات آغوز متفاوت است و شیر فاز انتقالی (Transition milk) نام دارد. ترکیب شیر، بار دیگر پس از ۷۲ ساعت، بعد از زایش دوباره عوض شده و شیر کامل قابل فروش (Whole sellable milk) تولید می‌شود.